Retatrutide tegenover Mounjaro

Een derde receptor, en wat dat wel en niet betekent

Tirzepatide is een duale agonist: het molecuul bindt aan de GIP-receptor en aan de GLP-1-receptor. Retatrutide voegt daar de glucagonreceptor aan toe. Glucagon staat in de fysiologie bekend om zijn rol bij het vrijmaken van energie uit voorraden, terwijl GIP en GLP-1 vooral ingrijpen op verzadiging, maaglediging en insulineafgifte. Een molecuul dat alle drie tegelijk aanspreekt, grijpt dus op meer plekken tegelijk in.

Dat is een mechanistische beschrijving, geen bewijs. Een extra aangrijpingspunt kan een effect versterken, maar kan net zo goed extra bijwerkingen opleveren of in de praktijk minder toevoegen dan de theorie belooft. De geschiedenis van de geneesmiddelontwikkeling staat vol met moleculen die op papier meer deden en in fase 3 niet. Wat een mechanisme wel doet, is verklaren waarom een middel wordt onderzocht.

Het bewijs moet dus uit de studies zelf komen, en daar begint het probleem: die studies zijn niet met elkaar vergeleken.

Wat elk onderzoek werkelijk heeft gemeten

Retatrutide is onderzocht in TRIUMPH-1, een fase 3-studie die dubbelblind en placebogecontroleerd was en 80 weken duurde. Deelnemers werden in gelijke delen verdeeld over 4 mg, 9 mg, 12 mg en placebo. Alle deelnemers hadden obesitas of overgewicht met minstens een gewichtsgerelateerde aandoening, en geen diabetes type 2. In de hoogste arm was de gemiddelde gewichtsverandering na 80 weken 25,0 procent volgens de treatment-regimen estimand, en 28,3 procent volgens de efficacy estimand. De placebogroep kwam op 3,9 respectievelijk 2,2 procent.

Tirzepatide is voor deze vergelijking onderzocht in SURMOUNT-5, een fase 3b-studie van 72 weken met 751 deelnemers, open label, waarin tirzepatide rechtstreeks tegenover semaglutide stond. Deelnemers hadden obesitas zonder diabetes type 2. Tirzepatide op de maximaal verdragen dosis kwam na 72 weken uit op een gemiddelde gewichtsverandering van 20,2 procent, met een betrouwbaarheidsinterval van 19,1 tot 21,4 procent, ofwel gemiddeld 22,8 kg.

Beide getallen zijn groepsgemiddelden. Ze zeggen wat er in het midden van een verdeling gebeurde, niet wat een individuele deelnemer meemaakte. In SURMOUNT-5 haalde 48,4 procent van de tirzepatidegroep een gewichtsverlies van minstens 20 procent, en 31,6 procent minstens 25 procent. Dat spreidingsbeeld hoort bij het gemiddelde.

Waarom dit geen directe vergelijking is

Dit is de kern van deze pagina, en het is geen formaliteit. TRIUMPH-1 en SURMOUNT-5 verschillen op vier punten tegelijk, en elk punt kan het verschil tussen 25,0 en 20,2 procent op zichzelf al vergroten of verkleinen.

De vergelijkingsgroep verschilt. TRIUMPH-1 zette retatrutide af tegen placebo. SURMOUNT-5 zette twee werkzame middelen tegenover elkaar. Een middel presteert doorgaans anders in een studie waarin de tegenhanger niets doet dan in een studie waarin de tegenhanger ook werkt.

De blindering verschilt. TRIUMPH-1 was dubbelblind: niemand wist wie wat kreeg. SURMOUNT-5 was open label: deelnemers en onderzoekers wisten het wel. Bij een uitkomst als gewicht, waar gedrag meespeelt, is dat een reëel verschil in meetcondities.

De populatie verschilt. TRIUMPH-1 vroeg om minstens een gewichtsgerelateerde aandoening naast het overgewicht. SURMOUNT-5 stelde die eis niet. Twee groepen die anders zijn samengesteld, verliezen gemiddeld ook anders gewicht.

De looptijd verschilt. Tachtig weken tegenover tweeënzeventig. Acht weken extra op een curve die aan het einde nog steeds daalt, telt mee in het eindgetal.

De calculator hierboven zet de twee toch naast elkaar, omdat dat de vraag is die mensen stellen. Maar het antwoord is indicatief en blijft dat, ook als het verschil groot lijkt.

Het verschil dat in de praktijk zwaarder weegt

Er is een onderscheid dat zwaarder weegt dan het percentage: tirzepatide is als Mounjaro een in Europa geregistreerd geneesmiddel, met een bijsluiter, een fabrikant die aansprakelijk is en een arts die het voorschrijft. Retatrutide is dat niet. Het staat nog in ontwikkeling en heeft geen handelsvergunning.

Dat verschil bepaalt in de praktijk meer dan een paar procentpunten. Bij een geregistreerd middel is de keten van productie tot afgifte gecontroleerd en gedocumenteerd. Bij researchmateriaal is die keten iets wat je zelf moet beoordelen, met de bewijsgrenzen die daarbij horen.

Grey Protocol verkoopt Retatrutide als researchmateriaal en is daar open over. Wat het onderzoek van Lilly liet zien, hoort bij het studieproduct van Lilly onder studiecondities. Het is geen uitspraak over de identiteit of kwaliteit van welke vial dan ook, en geen belofte over enig resultaat.

De beperkingen op een rij

De cijfers voor retatrutide komen uit een persbericht van de fabrikant en een congrespresentatie, niet uit een peer-reviewed publicatie. Er is op dit moment geen resultatensectie in het studieregister van TRIUMPH-1. De cijfers voor tirzepatide komen wel uit een peer-reviewed publicatie plus het register.

Van geen van beide studies is het verloop over de tijd publiek te verifiëren. Alleen de eindpunten zijn gepubliceerd. Wat de calculator tussen week 0 en het eindpunt toont, is een modelschatting; de methodologiepagina legt uit hoe die tot stand komt.

Bijwerkingen staan hier niet tegenover elkaar. In beide programma's waren maagdarmklachten de meest gemelde bijwerkingen, vooral tijdens het ophogen van de dosis, maar de studies rapporteren dat niet in vergelijkbare vorm en het is geen onderdeel van dit model.

Vergoeding en indicatie in Nederland

Mounjaro (tirzepatide) heeft in de EU een dubbele registratie: de EMA keurde het middel goed voor de behandeling van volwassenen met onvoldoende gereguleerde diabetes type 2 en, afzonderlijk, als hulpmiddel bij gewichtsbeheer voor volwassenen met obesitas of overgewicht met een gewichtsgerelateerde aandoening. Bron: EMA, productinformatie Mounjaro, geraadpleegd 14 augustus 2026.

De Nederlandse basisverzekering vergoedt tirzepatide sinds 1 mei 2026 voor volwassenen met diabetes type 2 en een zeer hoog risico op hart- en vaatziekten, onder voorwaarden die per patiëntgroep verschillen. Bron: Zorginstituut Nederland, GVS-advies van 19 maart 2026. De gewichtsbeheerindicatie van Mounjaro werd op de peildatum van 3 februari 2026 niet vergoed vanuit de basisverzekering; een nieuwe beoordeling stond voor 2026 gepland. Bron: Zorginstituut Nederland, 3 februari 2026.

Retatrutide heeft geen EU- of VS-handelsvergunning en dus geen geregistreerde indicatie. De actuele status staat op Is Retatrutide goedgekeurd en verkrijgbaar in Nederland?.